Soorten openbare wegen

Oooooh, ja hoor! Niet elke openbare weg is hetzelfde. In België bestaan er verschillende soorten wegen, elk met eigen regels, snelheden en bijzonderheden. Van gewone straten en fietszones tot erven, autowegen en autosnelwegen: elke weg vraagt een andere aanpak van de bestuurder. In deze bocht leg ik je stap voor stap uit welke regels op elk type weg gelden. Zo weet jij straks precies waar je rijdt en wat daar wel of niet mag. Stap in, we verkennen samen de Belgische wegen!

Raadpleeg de officiële Belgische wegcode (3 juni 2024) op wegcode.be.

Bebouwde kom

Mensen hebben wegen aangelegd om gebieden met elkaar te verbinden. Ze maken het mogelijk om veilig en efficiënt te reizen, goederen te vervoeren en contacten te onderhouden. Zonder wegen zouden mensen geïsoleerd zijn en zouden handel en communicatie veel moeilijker verlopen.

Vaak leiden die wegen naar plaatsen waar veel mensen wonen, werken of samenkomen, zoals dorpen en steden. Die gebieden noemen we de bebouwde kom.

1. De bebouwde kom

1.1 Wat is de bebouwde kom?

De bebouwde kom is een gebied, zoals een dorp of stad, waar de gebouwen dicht op elkaar staan. Daardoor is het verkeer er drukker en is de infrastructuur uitgebreider dan buiten de bebouwde kom.

1.2 Waarom is dit belangrijk?

• De snelheid ligt lager om voetgangers en fietsers beter te beschermen.

• Je moet extra opletten voor spelende kinderen en mensen die oversteken.

• Je komt er vaker kruispunten, zebrapaden, verkeerslichten en erven tegen.

1.3 Verkeersborden

Het begin en einde van de bebouwde kom worden aangegeven met deze verkeersborden:

R25

R27

2. Gemeentegrenzen

Zowel binnen als buiten de bebouwde kom kan je merken wanneer je een andere gemeente binnenrijdt. Dit verkeersbord verandert de verkeersregels niet, maar toont enkel in welke gemeente je je bevindt.

F43

Je bent gestart. Laten we doorgaan.

Wegtypen

1. Verharde weg

Een verharde weg heeft een asfalt-, beton- of kasseibedekking. Die wegen zijn geschikt voor normaal verkeer van motorvoertuigen, fietsers en voetgangers en komen vaak voor in de bebouwde kom.

2. Pad

Een pad is een smalle openbare weg die vooral bedoeld is voor voetgangers. Enkel voertuigen die niet breder zijn dan de ruimte die voetgangers nodig hebben, mogen er gebruik van maken.

3. Aardeweg

Een aardeweg is een openbare weg die breder is dan een pad, maar niet ingericht is voor algemeen voertuigenverkeer. Ook als hij bij de aansluiting op een andere weg op een rijbaan lijkt, blijft hij bedoeld voor beperkt verkeer.

Prima voortgang. Laten we doorgaan.

Kruispunten

1. Kruispunt

Een kruispunt is een plek waar twee of meer wegen samenkomen.

1.1 Oprit

Ook een oprit die aansluit op de hoofdrijbaan van een autosnelweg wordt beschouwd als een kruispunt.

2. Rotonde

Een rotonde is een openbare weg met eenrichtingsverkeer rond een middeneiland.

2.1 Verkeersborden

Een rotonde wordt aangeduid met verkeersbord D5. Aan de ingang staat verkeersbord B1 (voorrang verlenen).

D5

B1

3. Plein

Een plein is een open ruimte waar een of meerdere openbare wegen op uitkomen. Het plein zelf is ook een openbare weg, maar verschilt van de wegen die erop uitkomen.

Goed werk. Ontdek nu het volgende onderwerp.

Voor voetgangers

1. Erf

1.1 Wat is het?

Een erf is een zone die zo is ingericht dat wonen, spelen en verblijven gecombineerd worden met beperkt verkeer.

1.2 Belangrijke regels

• Spelen mag over de volledige breedte van de openbare weg.
• Spelende personen en voetgangers mogen het verkeer niet onnodig hinderen.
• Bestuurders moeten voorrang geven aan voetgangers en spelende personen, en indien nodig stoppen.
• Motorvoertuigen moeten ook voorrang geven aan fietsers en speedpedelecs.

1.3 Verkeersborden

Het begin en het einde worden met deze verkeersborden aangegeven:

R5

R7

2. Voetgangerszone

2.1 Wat is het?

Een voetgangerszone is een gebied in een stad of dorp dat vooral bedoeld is om te wandelen. Winkels, horeca en ontmoeting staan hier centraal.

2.2 Belangrijke regels

• Enkel toegankelijk voor bepaalde weggebruikers, zoals fietsers, openbaar vervoer, leveranciers (indien nodig) en houders van een doorgangskaart.
• Spelen mag overal.
• Voetgangers hebben altijd voorrang.
• Fietsers en speedpedelecs moeten bij drukte afstappen.

2.3 Verkeersborden

Het begin en het einde worden met deze verkeersborden aangegeven:

R14

R15

3. Speelstraat

3.1 Wat is het?

Een speelstraat is een tijdelijke verkeersvrije straat die bewoners aanvragen zodat kinderen veilig buiten kunnen spelen. Dit gebeurt meestal op vaste momenten, zoals tijdens schoolvakanties of weekends.

3.2 Belangrijke regels

• Enkel toegankelijk voor bewoners, fietsers, vuilniswagens, werken, medische zorg en houders van een doorgangskaart.
• Spelen mag overal.
• Bestuurders moeten voorrang geven aan voetgangers en spelende kinderen.
• Motorvoertuigen moeten ook voorrang geven aan fietsers en speedpedelecs.

3.3 Verkeersbord

C3 + M63

4. Schoolstraat

4.1 Wat is het?

Een schoolstraat is een straat bij een school die bij het begin en het einde van de schooldag tijdelijk wordt afgesloten voor gemotoriseerd verkeer. Zo wordt de veiligheid van kinderen en ouders verhoogd.

4.2 Belangrijke regels

• Enkel toegankelijk voor fietsers, medische zorg en houders van een doorgangskaart.
• Voetgangers mogen het verkeer niet onnodig hinderen.
• Motorvoertuigen moeten voorrang geven aan voetgangers, fietsers en speedpedelecs.

4.3 Verkeersbord

C3 + M65

Examenvraag

Ik daag je uit, : wie mag de volledige breedte van de openbare weg gebruiken in een erf?

• A. Voetgangers
• B. Voetgangers & fietsers
• C. Fietsers

Je kennis groeit. Tijd om door te gaan.

Voorbehouden weg

1. Wat is het?

Een voorbehouden weg is een weg die enkel toegankelijk is voor de weggebruikers die op het verkeersbord zijn aangeduid.

1.1 Belangrijke regels

• Spelen is toegelaten op de volledige breedte van de weg.
• Voetgangers en spelende personen mogen het verkeer niet onnodig hinderen.
• Bestuurders moeten altijd voorrang geven aan voetgangers en spelende kinderen.
• Motorvoertuigen moeten ook voorrang geven aan fietsers en speedpedelecs.

1.2 Verkeersborden

Het begin en het einde worden met deze verkeersborden aangegeven. Op dit bord zijn er minstens 2 soorten categoriën aanwezig.

R9

R9

R9

R11

R11

R11

Je hebt het gehaald. Tijd voor de laatste stap.

Fietszone

1. Wat is het?

Een fietszone is een deel van de openbare weg waar fietsers centraal staan. Auto’s zijn er toegelaten, maar moeten zich aanpassen aan de snelheid en het gedrag van fietsers.

1.1 Belangrijke regels

• Auto’s mogen fietsers, speedpedelecs en lichte voortbewegingstoestellen niet inhalen.
• Fietsers mogen de volledige breedte van de rijstrook gebruiken.
• Alle weggebruikers moeten fietsers voorrang geven bij het in- en uitrijden van de zone.

1.2 Verkeersborden

Het begin en het einde worden met deze verkeersborden aangegeven:

R17

R19

Super!
Een stap dichter bij het theorie-examen.
Er liggen nog heel wat verkeersavonturen op je te wachten!

Volgende stap

Klaar om verder te gaan met je theorie-examen?

Bocht 2.1 :
Indeling Bocht 2.3 :
Autosnelweg Toets :
Wat is de openbare weg? Proefexamen