Introductie
Leestijd: ±7 min
Oooooh, kijk nu! De openbare weg is niet zomaar één grijze strook asfalt het is een puzzel van rijstroken, bermen, fietspaden en meer. Elk stukje heeft zijn eigen regels… en die moet jij kennen als je straks zelf achter het stuur zit. De wegcode legt het uit soms duidelijk, soms ingewikkeld en soms gewoon… níet. Geen zorgen: ik, Professor Wegcode, leg het je uit zoals het hoort. Simpel en helder. Zet je verkeersbril op, dan kijken we samen hoe de weg in elkaar zit!
Raadpleeg de officiële Belgische wegcode (3 juni 2024) op wegcode.be.
Algemene wegindeling
1. Openbare Weg
Stel je de openbare weg voor als de ruimte waar alle weggebruikers zich veilig kunnen verplaatsen. Elk deel van de weg heeft een specifieke functie.
Dit omvat onder andere:
- Rijbanen – waar voertuigen rijden
- Trottoirs – voor voetgangers
- Fietspaden – voor fietsers
- Middenberm – scheiding van rijbanen
- …
De openbare weg loopt tot aan gebouwen, tuinen of hekken.
2. Rijbaan
Art. 2 I 1 : het deel van de openbare weg dat voor het voertuigenverkeer in het algemeen is ingericht.
3. Rijstrook
Art. 2 I 2 : elk deel van de rijbaan dat in haar langsrichting verdeeld is door één of meer witte doorlopende of onderbroken strepen.
4. Parkeerstrook
Samenvatting van Art. 2 I 5 : op een gewone openbare weg (dus niet op autosnelwegen of autowegen): de strook langs de rijbaan die duidelijk wordt afgebakend door een doorlopende witte streep en die bedoeld is voor het parkeren van voertuigen.
5. Trottoir
Art. 2 I 8 : het deel van de openbare weg, al dan niet verhoogd aangelegd ten opzichte van de rijbaan, voorbehouden voor het verkeer van voetgangers, het trottoir is verhard en te onderscheiden van de andere gedeelten van de openbare weg.
6. Middenberm
Samenvatting van Art. 2 I 13 : het deel van de openbare weg dat de rijbanen in tegengestelde rijrichting van elkaar scheidt en dat kan bestaan uit gras, beton of een andere fysieke afscheiding.
Goed gestart. Tijd om verder te leren.
Bermen
1. Gelijkgrondse Berm
Samenvatting van Art. 2 I 11 : een strook naast de rijbaan die niet bedoeld is voor verkeer of parkeren en die op hetzelfde niveau ligt als de rijbaan. Meestal een grasstrook, vaak gebruikt als buffer tussen rijbaan en voet- of fietspad.
2. Verhoogde Berm
Samenvatting van Art. 2 I 12 : een opgehoogde strook langs de rijbaan, zoals een grasberm of beplante zone, die niet gebruikt wordt voor verkeer en duidelijk hoger ligt dan de rijbaan. Ze dient vaak als afscheiding of bescherming.
Goed bezig. Ontdek nu het volgende onderwerp.
Fietsvoorzieningen
1. Fietspad
Samenvatting van Art. 2 I 7 : het deel van de openbare weg dat wordt gesignaleerd door het verkeersbord D7 of door de wegmarkeringen van twee evenwijdige onderbroken lijnen. Het fietspad maakt geen deel uit van de rijbaan.
Let op:
Volgens de wegcode maakt een fietspad geen deel uit van de rijbaan. Je mag er dus normaal niet op rijden. Toch kan het in de praktijk soms gebeuren dat je het tijdelijk moet gebruiken.
2. Fietssuggestiestrook
Een strook op de rijbaan voor fietsers, maar andere voertuigen mogen er ook op rijden.
Examenvraag
Ik daag je uit, : maakt een fietspad deel uit van de rijbaan?
- A. Ja.
- B. Nee.
- C. Ja, zoals een fietssugestiestrook.
Je kennis groeit. Verder naar het volgende onderwerp.
Speciale rijbaanelementen
1. Verkeersgeleiders
Samenvatting van Art. 2 I 18 : een markering of verhoging op de rijbaan die ervoor zorgt dat bestuurders in een bepaalde richting rijden of hun rijlijn behouden. Dit kan verf op de weg zijn, een verhoogd eiland of een combinatie van beide en dient om het verkeer te leiden of te scheiden.
2. Overweg
Art. 2 I 17 : de gehele of gedeeltelijke kruising van de openbare weg door een of meer buiten de openbare weg aangelegde sporen.
2.1 Verkeersborden bij een overweg
Een overweg wordt vooraf aangekondigd met een gevaarsbord. Deze verkeersborden waarschuwen bestuurders dat ze een spoorweg gaan kruisen.
- Verkeersbord A41: waarschuwt voor een overweg met slagbomen.
- Verkeersbord A43: waarschuwt voor een overweg zonder slagbomen.
2.2 Aantal sporen
Extra verkeersborden geven aan hoeveel sporen er op de overweg aanwezig zijn.
- Verkeersbord A45: waarschuwt voor een overweg met enkel spoor.
- Verkeersbord A47: waarschuwt voor een overweg met dubbel spoor.
2.3 Verkeerslichten bij een overweg
Sommige overwegen zijn uitgerust met verkeerslichten. Deze lichten geven aan of je veilig kan oversteken.
3. Verhoogde Inrichting
Art. 2 I 9 : een verhoogde aanleg die dwars op de openbare weg is aangebracht en die bestemd is om de snelheid te matigen.
Stap vier voltooid. Tijd voor stap vijf.
Noodvoorzieningen
1. Pechstrook
Art. 2 I 4 : op een autosnelweg of een autoweg, de strook gelegen rechts van de rijbaan, de busbaan of de spitsstrook.
2. Vluchhaven
Een breder vak in de pechstrook langs de autosnelweg, bedoeld om voertuigen veilig te laten stoppen en meer ruimte te bieden bij noodsituaties.
3. Noodstopstrook
Een strook bedoeld om voertuigen met remproblemen tot stilstand te brengen. Enkel aanwezig op steile hellingen of gevaarlijke bochten.
Laatste stap in zicht. Laten we doorgaan.
Dynamische rijstroken
1. Spitsstrook
Een strook die, afhankelijk van de verkeersomstandigheden, kan worden gebruikt als rijstrook of pechstrook.
1.1 Verkeerslicht boven de spitsstrook
Boven een spitsstrook hangen speciale verkeerslichten. Deze verkeerslichten geven aan of je de strook mag gebruiken of niet.
2. Middenrijbaan
Samenvatting van Art. 2 I 3 : deel van de openbare weg afgebakend door twee paren onderbroken lijnen aan weerszijden van de rijbaan, die de denkbeeldige rand van de rijbaan aanduiden.
2.1 Zijdelingse strook
Art. 2 I 6 : de strook gelegen langs de middenrijbaan. De zijdelingse strook maakt geen deel uit van de rijbaan.
3. Busstrook
- Samenvatting van Art. 72.5, Wegcode 1 december 1975Een busstrook is een rijstrook die voorbehouden is voor bussen. Deze strook maakt geen deel uit van de rijbaan.
3.1 Andere voertuigen
Andere voertuigen zoals schoolbussen, taxi's, fietsen, bromfietsen en motorfietsen mogen de busstrook gebruiken alleen wanneer dit is aangegeven met een pictogram op het verkeersbord.
3.2 Auto's
Auto's mogen de busstrook enkel gebruiken om:
- Een hindernis te omzeilen.
- Van richting te veranderen in de onmiddellijke nabijheid van een kruispunt.
- De busstrook te dwarsen op een kruispunt.
- Een eigendom of parkeerplaats langs de busbaan te bereiken of te verlaten.
4. Bijzondere overrijdbare bedding
- Samenvatting van Art. 72.6, Wegcode 1 december 1975Een deel van de rijbaan voorbehouden voor trams en bussen.
3.1 Andere voertuigen
Andere voertuigen zoals schoolbussen, taxi's, fietsen, bromfietsen en motorfietsen mogen de bijzondere overrijdbare bedding gebruiken alleen wanneer dit is aangegeven met een pictogram op het verkeersbord.
3.2 Auto's
Auto's mogen de bijzondere overrijdbare bedding enkel gebruiken om:
- Een hindernis te omzeilen.
- De bijzondere overrijdbare bedding te dwarsen op een kruispunt.
- Een eigendom of parkeerplaats langs de bijzondere overrijdbare bedding te bereiken of te verlaten.
Opgepast:
Vanaf 1 juni 2027 worden de bijzondere overrijdbare bedding en de busstrook samengevoegd tot één busbaan.
5. Carpoolstrook
Een strook voorbehouden voor voertuigen met minstens 2 of 3 inzittenden, bussen, taxi's en motorfietsen.
Super!
Een stap dichter bij het theorie-examen.
Er liggen nog heel wat verkeersavonturen op je te wachten!
Volgende stap
Klaar om verder te gaan met je theorie-examen?